Les Vampires (Louis Feuillade, France, 1915-16)

Όταν από την πλανητική εποχή του 2016 με ό,τι έχει μεσολαβήσει ως τεχνολογική πρόοδος στο σινεμά κοιτάμε 100 χρόνια πίσω στην τέχνη του Les Vampires διαπιστώνουμε τουλάχιστον δύο πράγματα: α) το τι σημαίνει ‘δημιουργός’ την εποχή που η ίδια η κινηματογραφία είναι υπό διαμόρφωση –μια ταυτόχρονα ανατροφοδοτούμενη ‘κατασκευή και υπέρβαση’ του υλικού και του εργαλείου μορφοποίησής του, και β) ότι το παιχνίδι της πραγματικότητας με την ψευδαίσθηση, όχι μόνο δεν είναι δικό μας προνόμιο–και με την πρόχειρη έξαρσή του στο σύγχρονο σινεμά–αλλά ενδέχεται να έχει υπηρετηθεί με τρόπο που υπερβαίνει τον ίδιο τον Χρόνο.

Στο επτάωρο αριστούργημα του Feuillade παρακολουθούμε εγκλωβισμένοι σε ένα λαβύρινθο συσκότισης του γνήσιου από το ψευδεπίγραφο τη δράση της διαβόητης συμμορίας των Βρυκολάκων, οι οποίοι ληστεύουν τους πλούσιους, γελοιοποιούν τον φετιχισμό της αξίωσης για έναν ευυπόληπτο βίο, ειδικά στη δημόσια σφαίρα, της μεγαλοαστικής τάξης, παίρνοντας όμως τη μορφή του, εκμεταλλεύονται στο έπακρο τη δαιδαλώδη δομή της πόλης μετατρέποντας κάθε πέρασμα σε δίοδο διαφυγής και γλυτώνουν διαρκώς από την μεθοδική εξιχνίαση της εγκληματικής τους δράσης από τον επίμονο δημοσιογράφο Philippe Guérande.

les-vampires2

Η ιδιοφυία του Feuillade σε αυτό το μαραθώνιο ποίημα φανταστικού ρεαλισμού είναι τέτοια όπου τίποτα δεν φαντάζει φθαρμένο από τον χρόνο. Δεν είναι τυχαίο άλλωστε ότι πέραν του Franju ενέπνευσε και τον Alain Resnais. Πρόκειται για ένα δαιδαλώδη λαβύρινθο με χαρακτήρες βαπτισμένους στο Κακό όπως ο Μεγάλος Βρυκόλακας, ο Σατανάς, ο Moreno, ο Δηλητηριώδης και φυσικά, η πρώτη, ίσως, στην έβδομη τέχνη ιέρεια του οργανωμένου εγκλήματος, η διαβόητη Irma Vep (αναγραμματισμός του Vampire)∙ με μεθόδους εξόντωσης που προαναγγέλουν τους θαλάμους αερίων (άλλωστε η χρήση τοξικών αερίων στον πόλεμο ήδη είχε σακατέψει σωρεία ψυχών), κυνηγητά σε κατακόμβες, μεταμφιέσεις επί μεταμφιέσεων, μυστικές εισόδους παρακολούθησης, περάσματα και εξόδους διαφυγής, υπνωτισμούς, πνευματισμούς και διάχυτη καχυποψία και απειλή, η ταινία μεταφράζεται σε οπτικοποιημένο ίζημα Κακού που ξεχειλίζει από υπονόμους και υδροροές. Κι αν η εγκληματική οργάνωση υποκύπτει στο τέλος η κάμερα του Feuillade έχει ήδη φλερτάρει επικίνδυνα, σίγουρα για την εποχή της, με την εξιδανίκευση του εγκλήματος, αποσταθεροποιώντας, επίσης, την ίδια την αστική χωρικότητα με αποκορύφωμα την αποδόμηση της θύρας, αφού το πέρασμα από αυτή δεν είναι καθόλου βέβαιο αν θα οδηγήσει στην κανονικότητα ή στην εγκληματική πλαστογράφησή της.

Κάτι λιγότερο από επτά ώρες διασκέδασης, ψυχαγωγίας και συνεχών ανατροπών λοιπόν με λατρεμένες και χιουμοριστικές φιγούρες όπως ο Mazamette, αλλά πάντα με μια αμυδρή αίσθηση ανατριχίλας, αφού οι λιγοστές εξωτερικές λήψεις της ερημωμένης πόλης ή της υπαίθρου απέχουν λίγες δεκάδες χιλιόμετρα από την εκτυλισσόμενη σφαγή των χαρακωμάτων του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου.

Σπύρος Γάγγας, Οκτώβριος 2016.

Featured Image: http://www.filmreference.com/Films-Tw-Vi/Les-Vampires.html

Text Image: http://www.bfi.org.uk/news-opinion/news-bfi/lists/10-great-films-about-masks

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s