The Flowers of St. Francis (Roberto Rossellini, Italy, 1950)

Ad hominem σχόλιο: O Truffaut την αποκάλεσε την πιο όμορφη ταινία του κόσμου, ο Pasolini από τις ωραιότερες ιταλικές και το αετίσιο μάτι του μαέστρου της βίας Scorsese, υποδειγματική ταινία ως προς τη μεγαλοσύνη της καρδιάς.

Επισκιασμένη από την έξοχη τριλογία πολέμου και από τα μετέπειτα έργα του με την Ingrid Bergman τούτο το ελάσσων έργο του Rossellini αγγίζει εδώ την αποκάλυψη του ουσιώδους ως προς την ηθική. Στον κόσμο του σινεμά αυτό το έργο είναι η ψηφίδα που εσωκλείει τον κόσμο με την τρομακτική ρήση των μοναχών της εποχής που ναι μεν δεν ακούγεται στην ταινία αλλά τη διαποτίζει μέχρι το τελευταίο κλαράκι: nihil habentes, omnia possidentes.

flowers-of-st-francis8

Δίχως ουδεμία πρόθεση δραματουργικής έξαρσης, ο Rossellini  παρακολουθεί την πορεία του Αγίου Φραγκίσκου και των υπόλοιπων μοναχών προς την αγιοποίηση μέσα από την ευπρόσδεκτη επαφή με την δυστυχία και την απάλυνσή της. Ιδιαίτερα χαρακτηριστική και αποκαλυπτική ως προς την φραγκισκανή ηθική είναι η στάση του Φραγκίσκου προς τον λεπρό απόκληρο, τον οποίο αγκαλιάζει και ασπάζεται. Τα επεισόδια της ζωής του αποδίδονται μέσα από την κινηματογραφική μεταφιή του ολισμού, τόσο χαρακτηριστικής του ιταλικού νεορεαλισμού.

Το μυστήριο με αυτή την απέριττη, απλούστατη ταινία είναι ότι λειτουργεί ως προς τον αντίκτυπό της στο θεατή σε ένα μετα-κριτικό επίπεδο. Είναι σαν να είχε προκαταλάβει ο Rossellini την δεδομένη μάλλον εμπορική της αποτυχία αλλά και την αποστροφή των φιλμοκριτικών ως προς την καλλιτεχνική της επάρκεια και να τις είχε ενσωματώσει στη φόρμα. Λοιδορημένη και λησμονημένη, είναι σαν να ταυτίζει, σκεπτικιστικά και όχι τιμωρητικά, το κοινό (στις κινηματογραφικές του συμβάσεις) με όλους αυτούς που αδυνατούν να κατανοήσουν, ή ακόμα και βασανίζουν, τον Άγιο Φραγκίσκο. (Εντελώς απρόσμενη και πρωτότυπη η θαυμάσια σκηνή ταπείνωσής του ως ‘πράγμα’!) Ως ‘Άγιος Φραγκίσκος’ η ίδια η ταινία δεν απαντά με βιρτουόζικη φόρμα (αν και είναι καλά κρυμμένη στη φανέρωσή της η κινηματογραφική της σοφία) ή κρατώντας ερμηνευτικούς άσσους για το τελικό χτύπημα, αλλά μόνο με καλοσύνη και καρτερικότητα –σαν τα άνθη του Αγίου Φραγκίσκου στον κήπο της συμπόνοιας και της αγαπητικής καρδιάς.

Μόνο και μόνο για αυτή την συγκλονιστική διαλεκτική της θα μπορούσε να λογιστεί ίσως,ως ίσως η καλύτερη ταινία όλων των εποχών. Ωστόσο, κάθε έπαρση αξιολόγησης εδώ σχετικοποιείται εφόσον ήδη τελεί υπό την ψευδή οπτική της αυτάρεσκης και ματαιόδοξης αποτίμησης άρα και του εγωισμού πίσω από αυτή –ακριβώς το αντίθετο από την ασκητική του Αγίου Φραγκίσκου. Συνειδητά φτωχό, θεραπευτικό και πέρα για πέρα υπέροχο!

Σπύρος Γάγγας, Οκτώβριος 2016.

Featured Image: http://abcdefghijklmn-pqrstuvwxyz.com/7447/

Text Image: http://www.filmsufi.com/2010/11/flowers-of-saint-francis-roberto.html

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s