La Dolce Vita (Federico Fellini, Italy, 1960)

Σπανίζουν οι περιπτώσεις σπουδαίων δημιουργών οι οποίοι διαθέτουν τη δύναμη να μεγαλουργούν, αποδομώντας κριτικά το ίδιο το εγχείρημα στο οποίο είναι ταγμένοι. Ο Fellini ανήκει σε αυτή τη συνομοταξία. Στη «Γλυκιά Ζωή» η νεωτερική Ιταλία έχει μπει στο στόχαστρο της γλυκειάς ειρωνίας που εγκαθίδυσε η ματιά του και από την εναρκτήρια σεκάνς (από τη σκοπιά των τεχνολογικών και μιντιακών ‘θεών’) η Ρώμη περνά για κάποια κινηματογραφικά δευτερόλεπτα από την κλασική, στη χριστιανική και στη μοντέρνα εποχή με την προσοχή των paparazzi στη βιωμένη ‘γλυκιά ζωή’, νεύμα αδιαμφισβήτητο από τα κορίτσια που λιάζονται στις ταράτσες των νεόδμητων πολυκατοικιών.

Στον κόσμο του Marcello (ο Mastroianni σε μεγάλη στιγμή ως δημοσιογράφος σκανδαλοθηρικού περιοδικού με τη μουσούδα του υγρή για ποδόγυρο και το μπλαζέ μάτι να μη χορταίνει από τα οργιώδη ερεθίσματα) η περιπλάνηση στη Ρώμη είναι αέναη δίχως Πλατωνική ανόρθωση. Αντιθέτως, η ‘εργασία’ με τη πλήξη της πραγματικότητας επιφυλάσσει απογοητεύσεις που παρακάμπτονται ανάλαφρα όπως η ύλη του περιοδικού για το οποίο εργάζεται –ωσότου κι αυτός δυνητικά, όπως και ο μειλίχιος φίλος του στην πραγματικότητα, να ‘ξεκουρδιστεί’, σφάζοντας τους πάντες. Αυτός όμως είναι και ο σχετικισμός των media –όλα πλάι–πλάι, όπως στα τωρινά κοινωνικά μέσα. Στο μάγο του σινεμά η μαγεία δεν είναι λούστρο ή εποικοδόμημα αλλά ο πραγματικός και σαγηνευτικός τρόπος εμφάνισης των φαινομένων στον κόσμο που αναπαριστά τον εαυτό του αποκλειστικά μέσω της μιντιακής φαντασίας. Η σκανδιναβή φιλήδονη ντίβα (θωρηκτό αισθησιασμού η Anita Ekberg) είναι πιο γνήσια απ’ό τι ο Marcello, παρότι επί της ουσίας σαχλή, όπως και τα ‘παπαγαλάκια’ της. Η μυθική σκηνή πλέον στη Fontana di Trevi και στα Λουτρά της Caracalla κορυφώνει και την ζωτικοκρατική αναλαμπή πριν  αυτή σβήσει στη νυκτερινή Ρώμη.

dolce-vita2

Βουρλισμένοι και οι Ρωμαίοι στα όργια, τόσο στις κατακόμβες θεοποιώντας την Sylvia, όσο και στην ‘πολυτέλεια΄ του πνευματισμού με κατάληξη τον ηδονιστικό παροξυσμό στην παραθαλάσσια βίλα.  Ο ηδονισμός είναι πραγματικός και αισθητικά πλασμένος με τρόπο ώστε να μην επιτρέπει την εύκολη καταδίκη.

Η εποχή της αθωότητας –το κοριτσόπουλο στο καφενείο– είναι τελειωμένη υπόθεση –ή μήπως όχι; Για το μιντιακό σύστημα η αθωότητα είναι πέραν του αρχετυπικού τους κώδικα διάκρισης από άλλες εκφάνσεις της κοινωνικής ζωής. Ο θρήνος εκπέμπει μιντιακό ενδιαφέρον μόνο εφόσον μπορεί να φωτογραφηθεί, να ψελλίσει κάτι στο μικρόφωνο ή να γίνει πρωτοσέλιδο μέχρι, στην αυτοαναφορικότητά του, να κιτρινιστεί και ο ίδιος (ο ξυλοδαρμός του Marcello ‘αξιοποιείται’ κι αυτός…)

Στο φινάλε, ο ξεβρασμένος Λεβιάθαν αποτελεί ένα πρόσθετο μόνο ερέθισμα για τη μεθυσμένη και μπλαζέ παρέα, καμπανάκι για την άλλη όψη της υπέροχης χαραυγής και της παγίδας του ρομαντισμού, όμως σε ώτα βουλωμένα με κερί. Το κορίτσι που ‘εμφανίζεται’ (;) υπενθυμίζει στον Marcello τη δυνατότητα επικοινωνίας. Αυτή διακόπτεται από φυσικά εμπόδια αλλά διασώζεται από τη φαινομενολογία του προσώπου μέσω της οποίας ο κρυπτο-χριστιανισμός του Fellini κλητεύει τον Marcello και τον ίδιο τον θεατή στο να αναστοχαστεί τον επικοινωνιακό Λόγο και την ηθική του μέσα από την φανέρωση του Έτερου, το οποίο πέρα από συμφέροντα και κοινωνικούς ρόλους, μάς χαμογελά ως πραγματική χαραυγή! Αυτή θα ήταν μια πιο γενναιόδωρη ερμηνεία απέναντι στην επικρατούσα ως προς το τέλος της αθωότητας και του αφελή ρομαντισμού που συμβολίζει η μικρή Paola. Ερμηνευτικά ανοικτό μάλλον το φινάλε σε αυτό το εμβληματικό έργο της «γλυκιάς ζωής» της 7ης Τέχνης!

Σπύρος Γάγγας, Οκτώβριος 2016.

Featured Image: http://www.indiewire.com/2012/04/5-things-you-may-not-know-about-fellinis-la-dolce-vita-111560/

Text Image:  https://gr.pinterest.com/pin/406590672580464786/

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s