Elle (Paul Verhoeven, France, 2016)

Το μόνο σίγουρο για τον προβοκάτορα Ολλανδό σκηνοθέτη είναι ότι γνωρίζει πολύ καλά το σινεμά και τα επίπεδα τα οποία μπορεί να αποτυπώσει η λεπτοδουλεμένη εικόνα. Γνωρίζει επίσης «καλό» Hitchcock και το «Εκείνη» δεν χάνει την ευκαιρία να μας υπενθυμίσει, έστω και σεναριακά εύκολα σε κάποια στιγμή, τη μαεστρία του χιτσκοκικού σασπένς.

Ο Verhoeven έχει φανερώσει από νωρίς τον ιδιότυπο «φεμινισμό» του ο οποίος φαίνεται να είναι πλασμένος όμως για το ανδρικό βλέμμα. Όμορφες και δυναμικές γυναίκες, επαγγελματικά επιτυχημένες, εξαιρετικά ευφυείς, οι οποίες δε διστάζουν να κινηθούν σε ένα ευρύ φάσμα σεξουαλικών προτιμήσεων.

Βέβαια, το πρόβλημα εν γένει στον Verhoeven, και το οποίο το Elle επιχειρεί κάπως να «επιδιορθώσει», είναι ότι η γυναικεία δράση, σεξουαλική ή άλλη, πηγάζει από ένα παθολογικό ψυχισμό. Στην περίπτωση της Michéle Leblanc (θαυμάσια πειθαρχημένος ο «μπλαζέ» χαρακτήρας της Huppert) ανατρέχει στην αποχαυνωμένη εικόνα της στην παιδική της ηλικία και στο φρικαλέο συμβάν το οποίο τη στιγμάτισε μέχρι τη λύτρωσή της. Άλλη ενδιαφέρουσα παράμετρος είναι η σχέση με την αλλοτριωμένη εργασία. Η Michéle διευθύνει μια εταιρεία παραγωγής video games, ιδιαίτερα βίαιων, πορνογραφικών και σεξιστικών (ψηφιακές αποτυπώσεις της ψυχικής και κοινωνικής τερατογένεσης της «κανονικότητας»). Ο γοητευτικός και κατά πολύ νεότερός της γείτονας Patrick εμφανίζεται στο σπίτι της με την ευγένεια και τους τρόπους του νεο-αστού οικογενειάρχη. Προσηνής και σαγηνευτικός ο νεαρός χρηματιστής, την εποχή όπου το κύρος του επαγγέλματος του βάλλεται λόγω της συστημικής συνενοχής του finance στη Μεγάλη Ύφεση. Η Michéle (κυρίαρχος της σεξουαλικότητάς της από το βλέμμα μέχρι τα άκρα) «παίζει» κάτω από το τραπέζι τον «εισβολέα». Η «Ύφεση» όμως για τη μπουρζουάδικη ομήγυρη αφορά την χρεωκοπημένη συνείδηση και την ανδρική παράνοια η οποία ενώνει πατέρα και εραστή/βιαστή σε ενιαία τροχιά σεξουαλικής και σωματικής βίας, αλλά, διαλεκτικά, και την ίδια την Michéle -καθώς και την μητέρα της στην «πορεία» προς τη χαμένη νιότη-  στο βαθμό που η σεξουαλική της παθητικότητα αναπαράγει την αδράνειά της (και ενοχή) στο να αντισταθεί ως παιδί τότε στο μοιραίο. Και ως αναφορά στο κλειστό σύμπαν της κοινωνικής «κανονικότητας» της ελευθεριότητας το «Εκείνη» κερδίζει το στοίχημα της κριτικής ματιάς στη παραπαίουσα αστική ταυτότητα και στην ευνουχισμένη (πχ ο γιός της Michéle) ή αποχαυνωμένη νεολαία (οι βοηθοί της στην εταιρεία), δίχως καταγγελία όμως, αλλά αδιάφορα και ουδετεροποιημένα όπως αρμόζει άλλωστε στη σύγχρονη κοινωνική παθογένεια.

elle2

Η εκκοσμικευμένα θεολογική υπογράμμιση μέσω των λιγοστών πλάνων στην «αγγελική» σύζυγο του Patrick, Rebecca, επιβεβαιώνει την ηθική της «συγχώρεσης» αλλά και την αναπτέρωση της «ψυχής» της Michéle στο τελικό πλάνο με το νέο της ταίρι. Αυτή η θεολογική πινελιά φαίνεται να εξορκίζει την ψυχή του 79χρονου πλέον Verhoeven και το δικό του πρωτόγονο λουτρό «σάρκας και αίματος» με το οποίο έχτισε τη φήμη του. Έστω και καθυστερημένα, το «Εκείνη» αφορά μάλλον «Εκείνον»: τον Ολλανδό, η «πτήση» του οποίου τον έφερε πάλι στην Ευρώπη συμφιλιωμένο πια με τους «δαίμονές» του (αυτών του video game σινεμά με το οποίο τον γνώρισαν οι περισσότεροι…)

Σπύρος Γάγγας, Δεκέμβριος, 2016.

Featured Image: https://www.theguardian.com/film/2016/may/21/elle-review-paul-verhoevens-brazen-revenge-comedy-is-a-dangerous-delight

Text Image:http://www.indiewire.com/2016/10/elle-isabelle-huppert-controversial-film-rape-feminist-1201736901/

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s