Happiness (Aleksandr Medvedkin, USSR, 1935)

Θα ήταν μέγα σφάλμα εάν το ελαφρώς προπαγανδιστικό περιεχόμενο της βουβής ταινίας του Medvedkin υπέρ της κολλεκτιβοποίησης επισκίαζε τις πολλές του αρετές και το άκρως επιτυχημένο πάντρεμα σουρεαλισμού και πολιτικής σάτιρας.

Ο φτωχός χωρικός Khmyr εκδιώκεται μαζί με τη γυναίκα του Anna από τη γη τους λόγω αδυναμίας καταβολής φόρων. Επιστρέφοντας από τον πόλεμο και μετά από πολλές παλαβές επαφές με καλόγριες στα see-through, πιτσιλωτά μουλάρια, ληστές και γενοιοφόρους νάνους, το ζευγάρι θα κατακτήσει την «ευτυχία».

Το έργο προβλήθηκε στη Δύση μετά το 1971 και αμέσως εντυπωσίασε με τη ριζοσπαστική του γραφή και το απίθανο χιούμορ του. Συνδυασμός tableaux vivant, κεκλιμένων κάδρων που τονίζουν την πάλη του χωρικού με τις αντίξοες συνθήκες και θυμίζουν εξπρεσιονισμό αλλά και εν γένει την μη γραμμική ρήξη με τον ρεαλισμό μέσω της ποιητικής προσέγγισης, το σπουδαίο έργο του Medvedkin αποτελεί πρώτης τάξης δείγμα της αφαιρετικής δυνατότητας της εικόνας.

happiness3

Ακόμα και ο θάνατος απαιτεί κομματική εξουσιοδότηση, στο απολαυστικό στιγμιότυπο προς τα μέσα της ταινίας. Πρωτοφεμινιστική η ματιά του ως προς τη γυναίκα-αγρότισσα αλλά και τη σεξουαλικότητα ή την αντιστροφή των κοινωνικών ρόλων των φύλων. Κωμική και δηκτική η σεκάνς στιγμιαίας «αστικοποίησής» τους με τον Khmyr ειδικότερα εντελώς εκτός των αστεακών συμβάσεων, τις οποίες και αποδομεί, και καυστική η κριτική στην παραδόπιστη θρησκεία με τον ιερέα να ικετεύει για χρήμα και τις σέξυ καλόγριες να προκαλούν με τα στήθη τoυς κάτω από το see through ράσο. Στο δίλημμα της ατομικής ή της συλλογικής κτήσης του πλούτου (εδώ το σπίτι του Khmyr) εδράζεται το πολιτικό μήνυμα της ταινίας με την «ευτυχία» στα γεράματα να χασκογελά στο θεάμα της αιώνιας πάλης για ιδιοκτησία από τους δύο κλέφτες.

Κινηματογραφικό μάθημα από άλλον έναν μεγάλο του σοβιετικού σινεμά, το «Ευτυχία» αποτελεί ευτύχημα για τον κινηματογραφόφιλο με ανοικτό μυαλό και όρεξη για γέλιο και περίσκεψη.

Σπύρος Γάγγας, Δεκέμβριος 2016.

Featured Image: http://cinemaadhoc.info/2014/08/50-recomendaciones-del-cine-ruso-y-sovietico/

Text Image: http://www.arfi.org/projet/lebonheur/

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s